Cricieth - Llam y Cawr.

Oddeutu wyth milltir i'r gogledd o Gricieth, ym mhen Cwm Pennant, y mae lle unig, mynyddig, a elwir Cwm Trwsgl. Un tro roedd cawr yn byw yno. Roedd mewn cariad â merch fferm Hafod y Wydr, dros y bryn at gyfeiriad Feddgelert. Cyfarfu'r ddau yn gyfrinachol ond clywodd ei thad am y garwriaeth ac roedd yn anhapus iawn. Cynhyrfodd ddicter ymhlith dynion y fro ac un noson penderfynodd criw ohonynt ei ddal. Rhedodd y cawr o'u blaenau a neidiodd o un ochr y dyffryn i'r llall, ac y mae ei ôl troed yn aros yno hyd heddiw. Yn anffodus, llithrodd a chwympodd yn wysg ei gefn, nes yr oedd fel pont ar draws y nant. Byth ers y diwrnod hwnnw, mae’r lle wedi’i alw’n ‘Llam y Trwsgl’ ac mae’r dyffryn wedi’i alw’n ‘Cwm Trwsgl’.