Dechrau Arni

Beth yw Prosiect Treftadaeth?

Mae prosiect treftadaeth yn unrhyw weithgaredd sy'n helpu i gofnodi, rhannu neu ddathlu hanes, traddodiadau a diwylliant cymuned, lle neu thema. Gallai gynnwys casglu hanesion llafar, digido ffotograffau, ymchwilio i stori leol, neu greu arddangosfa. Ar Gasgliad y Werin Cymru, mae prosiectau treftadaeth yn gwneud y canlynol:

• Cipio a chadw atgofion, sgiliau a phrofiadau lleol
• Cryfhau hunaniaeth gymunedol a chysylltiadau rhyng-genhedlaeth
• Rhannu treftadaeth amrywiol Cymru gyda chynulleidfaoedd ehangach
• Annog dysgu, creadigrwydd a chydweithio

Yn fyr: mae prosiect treftadaeth yn dod â phobl ynghyd i archwilio a dathlu'r hyn sy'n bwysig iddynt, gan greu adnoddau parhaol ar gyfer y dyfodol.

Ble ddylwn i ddechrau?

Cyn dechrau eich prosiect, cymerwch amser i gynllunio. Meddyliwch am:

• Diben – Pa stori ydych chi am ei hadrodd, a pham mae'n bwysig?
• Pobl – Pwy fydd yn rhan o'r broses neu'n cael ei heffeithio? A fydd angen gwirfoddolwyr, partneriaid neu ganiatâd arnoch chi?
• Deunyddiau – Pa ffynonellau, casgliadau neu atgofion fyddwch chi'n eu defnyddio?
• Canlyniadau – Beth fyddwch chi'n ei gynhyrchu (er enghraifft, casgliad ar-lein, llyfryn, ffilm neu arddangosfa)?

Mae cynllun clir yn eich helpu i ganolbwyntio ac yn sicrhau y gellir cwblhau, rhannu a chadw eich gwaith yn effeithiol.

Sut allwn ni helpu?

Mae Casgliad y Werin Cymru yn cynnig canllawiau a chymorth cynhwysfawr i'ch helpu ym mhob cam o'ch prosiect treftadaeth. Gallwn eich cefnogi i:

• Ddatblygu cynllun a llinell amser prosiect
• Hyfforddi gwirfoddolwyr i gasglu a chatalogio deunyddiau
• Deall hawlfraint, caniatâd a diogelu data
• Uwchlwytho, disgrifio a rhannu eich deunyddiau ar-lein

Mae ein hyfforddiant yn canolbwyntio ar y ddau fath mwyaf cyffredin o brosiectau treftadaeth — Digido a Hanes Llafar — sy'n ffurfio sylfaen llawer o waith archifol. Archwiliwch y dolenni isod i ddysgu mwy am bob maes:

Gweithio gyda Phartneriaid Lleol

Gall partneru â sefydliad treftadaeth lleol — fel llyfrgell, amgueddfa, neu archif — ychwanegu gwerth sylweddol at eich prosiect. Yn aml, mae gan y sefydliadau:

• Arbenigedd mewn gofalu am gasgliadau, catalogio a digido
• Mynediad at ddeunyddiau hanesyddol neu adnoddau ymchwil a allai helpu eich gwaith
• Cyfleusterau ar gyfer arddangosfeydd cyhoeddus, ymgysylltu cymunedol, neu storio casgliadau ffisegol
• Profiad mewn ceisiadau am gyllid, cynllunio prosiectau, a rheoli gwirfoddolwyr

Mae meithrin partneriaethau yn helpu i sicrhau bod eich gwaith yn bodloni safonau proffesiynol a gellir ei gadw am y tymor hir. Mae hefyd yn cryfhau rhwydweithiau lleol ac yn codi proffil eich prosiect o fewn y gymuned dreftadaeth ehangach.

Os ydych chi'n ansicr ble i ddechrau, cysylltwch â'ch amgueddfa leol, archif sirol, neu wasanaeth llyfrgell — maent yn aml yn awyddus i gydweithio â mentrau treftadaeth dan arweiniad y gymuned.

Ariannu Eich Prosiect

Cefnogir llawer o brosiectau treftadaeth drwy grantiau, rhoddion, neu godi arian cymunedol. Os oes angen cymorth ariannol arnoch i ddechrau, efallai y byddwch yn ystyried gwneud cais i Gronfa Dreftadaeth y Loteri Genedlaethol, sy'n cefnogi prosiectau sy'n dathlu, archwilio, neu amddiffyn treftadaeth mewn cymunedau ledled Cymru.

Wrth gyllidebu ar gyfer eich prosiect, cofiwch gynnwys:

• Costau cyfieithu – gwnewch yn siŵr bod eich deunyddiau ar gael yn y Gymraeg a'r Saesneg
• Costau offer – fel sganwyr, camerâu, meicroffonau, neu ddyfeisiau storio
• Treuliau gwirfoddolwyr – gan gynnwys teithio neu luniaeth

Mae cyllideb realistig yn helpu i ddangos bod eich prosiect wedi'i gynllunio'n dda ac yn gynaliadwy. I gael cyngor ar baratoi ceisiadau am gyllid neu ddatblygu cyllidebau prosiectau, cysylltwch â ni — gallwn eich tywys tuag at adnoddau a phartneriaid priodol.

Mae Casgliad y Werin Cymru yn cynnig cymorth am ddim i sefydliadau, grwpiau cymunedol ac unigolion i'w helpu i gasglu a chyhoeddi deunydd sy'n adrodd Stori Cymru. Am ragor o wybodaeth neu arweiniad, mae croeso i chi gysylltu â ni.