Ganed Kate Roberts yn y tyddyn bach yma yn Rhosgadfan yn 1891. Roedd ei thad yn chwarelwr a'i mam yn gweithio adre er mwyn cael dau pen llinyn ynghyd. Am flynyddoedd, bu'n wag ond yn 1969 cyflwynwyd Cae'r Gors i'r genedl wedi i Kate Roberts ei hun, ac yna cronfa deyrnged, brynu'r bwthyn. Heddiw, mae Cae'r Gors yn Ganolfan Dreftadaeth ac yn gofeb i un o lenorion amlycaf Cymru.