Castell Llangynwyd, rhan o'r Oriel ym Mur y De. Castell cylchfur canoloesol ag estyniadau o'r ddeuddegfed a'r drydedd ganrif ar ddeg yw hwn. Strwythur Normanaidd a ailadeiladwyd gan Gilbert de Clare yn y 1260au. Roedd ganddo borthdy mawr gyda dau dŵr drwm yn wreiddiol, a gwnaed peth gwaith datgloddio arno ym 1906. Mae'r Comisiwn Brenhinol wedi gweld cryn debygrwydd rhwng trefniadau amddiffynnol Llangynwyd a rhai Castell Caerffili, a adeiladwyd gan Gilbert de Clare o 1268 ymlaen. Llosgwyd y castell yn ystod terfysgoedd 1294-5 ac nid yw'n ymddangos iddo gael ei adfer.