Canfod Cartref yng Nghymru – Hanes Shayma 

Fy enw i yw Shayma, a dyma stori sut wnes i ddod o hyd i gartref mewn lle doeddwn i byth wedi’i ddychmygu: Cymru. 

Cefais fy ngeni a’m magu yn Irac. Cyn i bopeth newid, roedd bywyd yn syml ac yn llawn. Roedd gen i deulu agos, teimlad o berthyn, a breuddwydion clir. Graddiais o Brifysgol Baghdad gyda gradd mewn Busnes a Rheolaeth, priodais yn 1998, a chefais ddau o blant hyfryd. Roeddwn i’n gobeithio gweithio mewn banc, yn cydbwyso swydd gymedrol gyda bywyd teuluol. Dyna oeddwn i ei eisiau: sefydlogrwydd, heddwch, a dyfodol i’m plant. 

Yn 2003, newidiodd y rhyfel bopeth. Daeth ofn yn rhan o fywyd bob dydd. Roedd trydan yn annibynadwy, roedd y gaeafau’n galed, ac doedd y strydoedd ddim yn teimlo’n ddiogel bellach. Sylweddolais na allwn i amddiffyn fy mhlant yno. Gwneuthum y penderfyniad anoddaf yn fy mywyd a gadael Baghdad. Gadewais fy nheulu ar ôl, nid oherwydd fy mod i eisiau, ond oherwydd nad oedd unrhyw ffordd i ni adael gyda’n gilydd. Nid dewis yw dod yn ffoadur. Goroesi yw e. 

Treuliais ddwy flynedd yn yr Iorddonen cyn gwneud cais am loches drwy’r Cenhedloedd Unedig. Pan ofynnwyd i mi ble hoffwn i fynd, dewisais y DU oherwydd bod fy chwaer yn byw yno. Yn 2008, cyrhaeddais ac es yn syth i Gymru. 

Roedd y flwyddyn gyntaf yn hynod o anodd. Roedd y bobl yn garedig, ond roedd popeth arall yn llethol: yr iaith, yr oerfel, yr unigedd, a’r boen o fod mor bell oddi wrth deulu. Doeddwn i ddim yn deall y systemau na sut i gefnogi fy mhlant mewn lle mor wahanol. Yna cefais help drwy Gyngor Ffoaduriaid Cymru. Cefnogodd fy ngweithiwr achos ni gyda’r ysgolion, budd-daliadau, a deall sut oedd bywyd yn gweithio yma. Newidiodd y gefnogaeth honno bopeth. 

Y diwrnod y gwelais fy mhlant yn cerdded i mewn i’r ysgol gyda’u bagiau ar eu cefnau, yn barod i ddysgu Saesneg a gwneud ffrindiau, teimlais obaith yn dychwelyd. Cofrestrais mewn coleg i ddysgu Saesneg, dechreuais gwrdd â phobl, ac yn raddol adeiladu bywyd newydd. Croesawodd ein cymdogion ni’n gynnes, yn curo ar y drws i gynnig help. Defnyddiodd athrawon luniau ac ystumiau fel bod fy mhlant yn gallu cyfathrebu cyn iddyn nhw gael y geiriau. Arhosodd y caredigrwydd hwnnw gyda fi. 

Heddiw, mae Cymru’n teimlo fel cartref. Dw i’n ei weld yn y pethau bach: cymdogion yn stopio i sgwrsio, dieithriaid yn helpu pan fydd fy nghar yn torri i lawr, pobl yn gofalu am ei gilydd. Serch hynny, dw i’n colli Irac yn fawr. Dw i’n colli fy rhieni, fy mrodyr a chwiorydd, arogleuon cartref, a’r chwerthin o gwmpas y bwrdd cinio. All unman gymryd lle hynny’n llwyr. 

Heddiw, dw i’n gweithio i Gyngor Ffoaduriaid Cymru, yr un sefydliad a’m helpodd i ar y dechrau. Mae’n teimlo fel dod yn gylch llawn. Dw i’n dal i freuddwydio am weithio ryw ddydd gyda’r Cenhedloedd Unedig, i roi gobaith i eraill fel y gwnaethon nhw i mi. 

Fy mhlant yw fy ngorfoledd mwyaf. Mae fy mab yn astudio gwyddoniaeth fiofeddygol ym Mhrifysgol Caerdydd, ac mae fy merch wedi graddio o Brifysgol Abertawe ac yn adeiladu ei gyrfa yng Nghaerdydd. Mae eu gweld nhw’n ffynnu yn fy llenwi â llawenydd. 

I bobl Cymru, hoffwn i ddweud hyn: nid baich yw ffoaduriaid. Pobl ydyn ni. Rydyn ni’n dod i chwilio am ddiogelwch. Pan gawn ni gyfle, rydyn ni’n gweithio, yn cyfrannu, ac yn rhoi’n ôl. Rydyn ni’n dod yn rhan o Gymru. 

Dyma fy stori, ac rwy’n gobeithio ei bod hi’n helpu pobl i weld y person y tu ôl i’r gair “ffoadur”.